Opublikowany 1 marca 2026
Olsztyn, Aktualności, Aplikacja mobilna, Kultura, Regiony

Rzemiosło artystyczne XIX wieku na wystawie w Olsztynie

Fot. Muzeum Warmii i Mazur

Porcelanowe figurki, bogato zdobione serwisy i wyroby metaloplastyczne, które przez lata pozostawały w magazynach, teraz można zobaczyć z bliska. W Olsztynie otwarto wystawę prezentującą najcenniejsze przykłady rzemiosła artystycznego ze zbiorów muzeum.

W Muzeum Warmii i Mazur można oglądać nową wystawę „Skarby z serwantki”. Ekspozycja prezentowana jest w olsztyńskim zamku, a wiele obiektów udostępniono publiczności po raz pierwszy od momentu ich pozyskania.

Na wystawie znalazły się stołowe zastawy, tace, wazony, porcelanowe figurki oraz inne wyroby rzemiosła artystycznego – zarówno dekoracyjne, jak i użytkowe, związane z kulturą stołu. Są wśród nich kompletne serwisy, pojedyncze elementy zastaw, patery, a także kolekcja wyrobów metaloplastycznych.

Tytuł ekspozycji nawiązuje do popularnego w dawnych mieszczańskich wnętrzach mebla – serwantki. Była to wolnostojąca, przeszklona z trzech stron szafka z półkami, służąca do przechowywania i eksponowania porcelany, szkła oraz sreber. Jak przypominają muzealnicy, serwantki szczególną popularność zyskały w połowie XIX wieku, zwłaszcza w krajach niemieckojęzycznych, w epoce biedermeieru. Chroniły cenne przedmioty przed kurzem, a jednocześnie pozwalały efektownie je prezentować.

Wystawa stanowi próbę ukazania zmieniających się tendencji w historii rzemiosła artystycznego oraz ewolucji gustów estetycznych. Przypomina jednocześnie, że przedmioty codziennego użytku, obok swojej funkcji praktycznej, od zawsze pełniły również rolę dekoracyjną, mając po prostu cieszyć oko

– podało muzeum.

Jednym z prezentowanych obiektów jest czajnik do herbaty wykonany w latach 1870–1880 w Królewskiej Manufakturze Porcelany w Miśni. Jego powierzchnię zdobi fantazyjna dekoracja z kwiatów kaliny, róż z pąkami oraz wijących się złotych gałązek, pomiędzy którymi umieszczono dwa żółte kanarki.

Według muzealników ten typ dekoracji określany jest w katalogach aukcyjnych jako „Schneeball”, co nawiązuje do niemieckiej nazwy kwiatów kaliny, układających się w kuliste formy przypominające śnieżki.

Wzór kuli z kwiatów kaliny powstał w 1739 r. na polecenie Króla Augusta III, w dowód oddania dla żony Marii Józefy. Sama forma czajnika jest naśladownictwem wzoru stosowanego około 1750 r. Wytwórnia zachowała stare matryce, robiąc z nich odlewy. Chętnie wracano do dawnych wzorów cieszących się dawniej popularnością

– poinformowało muzeum w zapowiedzi wystawy.