Opublikowany 25 marca 2026
Olsztyn, Polecane, Aktualności, Aplikacja mobilna, Regiony

W Olsztynie powstanie ławeczka Marii Zientary-Malewskiej. Projekt wybrali mieszkańcy

To będzie nie tylko element małej architektury, ale też symbol pamięci o jednej z najważniejszych postaci Warmii. W centrum Olsztyna pojawi się nowe miejsce, które będzie przypominać o historii i tożsamości regionu.

Warmińska poetka i działaczka społeczna Maria Zientara-Malewska zostanie upamiętniona ławeczką na plantach miejskich w Olsztynie – zdecydowali radni. Przedsięwzięcie zostanie sfinansowane z budżetu obywatelskiego. Zgodę na przygotowanie ławeczki z wykonaną z brązu postacią poetki rada miasta wyraziła jednogłośnie. Inwestycja ma zostać zrealizowana jeszcze w tym roku. Koszt wykonania i instalacji „ławeczki pamięci” oszacowano na ponad 150 tysięcy złotych.

Projekt uzyskał pozytywną opinię Instytutu Pamięci Narodowej. Na lokalizację ławeczki na terenie historycznego układu urbanistycznego Starego Miasta zgodę wydał Warmińsko-Mazurski Wojewódzki Konserwator Zabytków.

Maria Zientara-Malewska (1894–1984) była poetką, nauczycielką oraz działaczką społeczną i oświatową. Ukończyła Seminarium Nauczycielskie w Krakowie. Aktywnie angażowała się w działalność na rzecz polskiej edukacji i kultury w Prusach Wschodnich.

W latach 1921–1923 pracowała w Gazecie Olsztyńskiej, jednocześnie organizując koła Kobiet Polek i Związku Towarzystw Młodzieży. Prowadziła polskie przedszkole w Gietrzwałdzie, potem była nauczycielką w polskiej szkole w Chaberkowie. W kolejnych latach kierowała Wydziałem Przedszkoli i Opieki Religijnej Związku Polskich Towarzystw Szkolnych w Niemczech, a jako nauczycielka pracowała m.in. w Złotowie, Zakrzewie i Nowym Kramsku.

11 września 1939 roku została aresztowana przez władze hitlerowskie i wywieziona do niemieckiego obozu koncentracyjnego Ravensbrück, z którego zwolniono ją 18 kwietnia 1940 roku.

Po wojnie pracowała w Wydziale Oświaty Pełnomocnika Rządu na Okręg Mazurski. Była członkinią Okręgowego Polskiego Komitetu Narodowościowego i Instytutu Mazurskiego, działała także w PSL. W 1950 roku została zwolniona z pracy w Kuratorium Okręgu Szkolnego w Olsztynie.

Zajęła się wówczas zbieraniem warmińskiego folkloru. Współpracowała z regionalnym dodatkiem Słowa Powszechnego. Występowała z zespołem Żywe Słowo i była kierownikiem literackim Zespołu Pieśni i Tańca Olsztyn. Poetka brała udział w licznych spotkaniach autorskich na terenie całego kraju.

Debiutowała w grudniu 1920 roku, w Gazecie Olsztyńskiej, utworem „Pory roku”. Publikowała wiersze i artykuły w prasie, m.in. w Wiadomościach Mazurskich, Życiu Olsztyńskim, Głosie Olsztyńskim i Słowie na Warmii i Mazurach.

Na początku lat 50. XX wieku została członkinią Związku Literatów Polskich. Rok później jej utwory znalazły się w zbiorze „Poezje Warmii i Mazur”. Jej debiutem książkowym był zbiór szkiców i reportaży „Rośnie do słońca”, napisany wspólnie z Wandą Pieńkowską.

Podejmowała tematykę historyczną, często w formie baśni i legend, jak „Legendy dwóch rzek”, „Baśnie znad Łyny” czy „O różnych kłobukach, skarbach i zaklętych zamkach”. Zajmowała się także folklorem Warmii. Pisała również wiersze o tematyce religijnej, wiele z nich w gwarze warmińskiej. Opublikowała 21 książek oraz pieśni, w tym „Kolędę warmijską” z muzyką Feliksa Nowowiejskiego.