Opublikowany 29 listopada 2025
Polecane, Aktualności, Aplikacja mobilna

Coraz rzadziej słyszana, ale wciąż żywa. Finał XI Konkursu Prezentacji Gwary Warmińskiej

Fot. A. Minkiewicz-Zaremba

„Po warnijsku, po naszamu” opowiadali uczestnicy XI Konkursu Prezentacji Gwary Warmińskiej. Do Klewek koło Olsztyna przyjechało wraz z rodzinami i nauczycielkami ponad 20 uczestników.

Najmłodszy jest uczniem klasy III szkoły podstawowej, a najstarszy emerytem. W kategorii dorośli zwyciężyła 62-letnia Grażyna Czarnecka z Butryn.

Mój mąż jest Warmiakiem, moi teściowie byli Warmiakami i mówili tylko po warmińsku. W związku z tym musiałam się tej gwary nauczyć, żeby się z nimi porozumieć (…)

– powiedziała.

1. miejsce w kategorii uczniów szkół podstawowych z klas VI-VIII zdobyła Wiktoria Babecka, uczennica olsztyńskiej „czternastki”, która do Klewek przyjechała z mamą Iwoną.

Mama bardzo dumna z córki. Nie mówię gwarą w domu, ale się osłuchałam i zaczynam rozumieć, co dany uczestnik mówi. Śmieję się, kiedy należy i klaszczę, kiedy trzeba

– mówiła.

– Jestem pod ogromnym wrażeniem wszystkich uczestników – zaznaczyła językoznawczyni z UWM prof. Iza Matusiak-Kempa, członkini jury konkursu.

Tym bardziej ta gwara warmińska jest trudna, że dzisiaj się ją słyszy bardzo rzadko. Myślę, że słyszy się ją rzadziej, niż gwary funkcjonujące w innych regionach

– wskazała.

Coraz częściej wracamy do dziedzictwa, jakim jest gwara. – Filmy internetowych twórców mówiących gwarą oglądają w Internecie setki tysięcy ludzi i to cieszy – podkreślał członek jury konkursu, prof. dr hab. Kazimierz Sikora, językoznawca z Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Gwara przestaje być czymś stygmatyzującym i wyśmiewanym. Po prostu staje się jednym ze zworników takiej tożsamości. Wcale się nie dziwię, że szukają je osoby postronne, bo nie chcą być ludźmi znikąd

– dodał.

Jak przyznał prof. Sikora, ludzie mają autentyczną potrzebę uczestniczenia w czymś, co było wielowiekowym dziedzictwem. Gwara warmińska w 2016 roku została wpisana na listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego.

Posłuchaj wypowiedzi

G. Czarnecka