Zapomniana rocznica Elbląga. 74 lata temu wojska radzieckie przekazały władzę Polakom

Zniszczony Elbląg w 1945 roku.

74 lat temu, 19 maja w roku 1945 Elbląg stał się miastem polskim. To zapomniana rocznica, ale właśnie tego dnia wojska radzieckie przekazały władzę prezydentowi  Wacławowi Wysockiemu.

Dopiero wtedy zaczęło się odtwarzanie w nim życia – przypomina elbląski historyk dr Tomasz Gliniecki.

Wcześniej było o miasto wciąż niemieckie, pruskie i wciąż miasto frontowe. Po tym czasie w sposób oficjalny prezydent miasta Wacław Wysocki przejmuje miasto. Polacy mogą powoli tworzyć zręby administracyjne. Zaczynają się czuć jak u siebie i zaczynają odbudowywać te elementy, które pozwalają na normalne i sprawne funkcjonowanie miasta.

Trzy miesiące radzieckich rządów, które zaczęły się od zdobycia miasta w lutym, były dla Elbląga bardziej niszczycielskie niż same działania wojenne.

Co zrobiły władze sowieckie z tym miastem? Zaczęto przygotowywać zakłady przemysłowe miasta, które w dużej mierze ocalały, do wywożenia tego, co było w tym mieście najważniejsze.

Z fabryk, zakładów i stoczni Rosjanie wywieźli ponad 90 procent urządzeń i maszyn. Zabrali wszystko, co dało się zdemontować. Od całych taśm produkcyjnych, przez wyposażenie szpitali, szkół, sklepów oraz mieszkań prywatnych. Także żywy inwentarz.

19 maja 1945 r. Polacy przejmowali władzę w mieście, w którym niemal wszystko trzeba było tworzyć od nowa.

Autor: M. Stankiewicz
Redakcja: A. Chmielewska