Obchody 45 rocznicy Grudnia ’70 w Eblągu

Pomnik Ofiar Grudnia 70 w Elblągu. Fot. Krzysztof Borzęcki

Dziś (18 grudnia) mija 45 lat od śmierci Mariana Sawicza, jednej z trzech elbląskich ofiar Grudnia’70. Marian Sawicz, jedyny z tej trójki, stracił życie w Elblągu. Waldemar Rebinin zginął w Gdańsku, a Zbyszek Godlewski w Gdyni. Wszyscy trzej zginęli od kul.

22-letni kierowca Marian Sawicz nie brał udziału w strajku czy protestach. Szykował się do ślubu, który miał się odbyć w pierwszym dniu świąt. Jego narzeczona spodziewała się dziecka, a ślub miał być wyjątkowym momentem dla całej rodziny. 18 grudnia był na obiedzie w barze mlecznym. Został postrzelony na jego schodach. Zginął na miejscu. Marian Sawicz został pochowany w nocy 20 grudnia. Jego matka i siostra nie wzięły udziału w pogrzebie na Agrykoli.

Według przekazów świadków tamtych wydarzeń, w jednym z elbląskich szpitali miał też umrzeć jeszcze jeden mężczyzna, który został ranny w ulicznej bitwie. Ale jego nazwisko do dziś nie jest znane.

18 grudnia w Elblągu uroczyście obchodzone są rocznice Grudnia 70.

W ówczesnych strajkach na Wybrzeżu brało udział 13 i pół tysiąca z 90 tysięcy mieszkańców ówczesnego Elbląga.

Historia protestów jest coraz lepiej poznawana i opisywana, głównie przez historyków i archiwistów z gdańskiego oddziału Instytutu Pamięci Narodowej. Dzisiejsze obchody zaczną się od wystawy dokumentów z zasobów IPN w szkole nr 21.

Jak mówi jej dyrektor Katarzyna Rachwał, to jest ważne dla uczniów i dla wszystkich osób, które wezmą udział w uroczystościach pod pomnikiem. Szkoła mieści się przy ulicy Zbyszka Godlewskiego i sąsiaduje z pomnikiem Ofiar Grudnia 70.

Inicjatorem pokazania archiwaliów dotyczących elbląskich wydarzeń Grudnia 70 ’ jest Grzegorz Wołoszczak, który angażuje się w krzewienie współczesnej historii. Jak wyjaśnia – Elbląski Grudzień 70 ’ będzie pokazany dzięki IPN i Archiwum Państwowemu w Gdańsku oraz Bibliotece Elbląskiej.

Wstęp na wystawę jest wolny. Będzie ona czynna tylko dziś od 15.00 do 21.00.

Przypomnijmy, główne obchody rocznicy zaczną się tradycyjnie od mszy w intencji ofiar w Katedrze Św. Mikołaja. Po niej będzie przemarsz pod Pomnik Ofiar Grudnia 70′ na skwer Mariana Sawicza.

Wcześniej, o 16.00 w Ratuszu Staromiejskim odbędzie się promocja dwóch książek wydanych przez IPN w Gdańsku: „Pogrzebani nocą” i „Janek Wiśniewski. Chłopak z Elbląga” z udziałem autorów, historyków Piotra Brzezińskiego i Roberta Chrzanowskiego oraz dziennikarza Tomasza Słomczyńskiego.

(stan/as)