Rocznica plebiscytu z 1920 roku

Przekazanie głosów regionu odbyło się w budynku Rejencji Olsztyńskiej w dniu 16 sierpnia 1920. Fot. Wikipedia

Mija 93 rocznica plebiscytu na Warmii, Mazurach i Powiślu.

Ludność tych regionów miała zdecydować o przyłączeniu do nowo powstałego państwa polskiego lub pozostawieniu w granicach Prus Wschodnich.
Tadeusz Baryła z Ośrodka Badań Naukowych im. Wojciecha Kętrzyńskiego w Olsztynie uważa, że Polacy nie mieli szans na zwycięstwo w tym plebiscycie:

Plebiscyt zakończył się klęską Polaków. Za Niemcami opowiedziało się ponad 363 tysięcy osób, za Polską niespełna 8 tysięcy. Wyniki te miały przynieść dalekosiężne skutki – dodaje Tadeusz Baryła:

W całości za przyłączeniem do Polski opowiedziały się 4 gminy mazurskie: 3 w powiecie ostródzkim i jedna w nidzickim, 4 gminy warmińskie: 3 w powiecie olsztyńskim ziemskim i jedna w okręgu Reszel i 5 leżących na Powiślu.

Plebiscyt odbył się 11 lipca 1920 roku.
Nad przebiegiem głosowania czuwały komisje alianckie, których siedzibami były Kwidzyn i Olsztyn. Polską akcją wyborczą kierowały: Mazurski Komitet Plebiscytowy, Warmiński Komitet Plebiscytowy oraz Mazurski Związek Ludowy. Wyniki plebiscytu były dla Polski druzgocącą klęską. Ostatecznie niemal cały obszar plebiscytowy pozostał w granicach Niemiec. Polsce przyznano jedynie 8 gmin (5 na Powiślu i 3 na Mazurach), a granica między Polską a Niemcami biegła odtąd wzdłuż wschodniego brzegu Wisły. (bors/bsc)