Opublikowany 21 stycznia 2026
Olsztyn, Polecane, Aktualności, Aplikacja mobilna, Kultura, Regiony

Europejskie dziedzictwo ponad granicami. Duża inwestycja w skansenie w Olsztynku

Fot. K. Piasecka

Unikalne dziedzictwo pogranicza kultur wraca do przestrzeni muzealnej. W Olsztynku rusza jedna z największych od lat inwestycji, która przypomni historię Małej Litwy.

To region etnograficzny położony między Zalewem Kurońskim na północy a Puszczą Romincką na południu. Mała Litwa, znana także jako Litwa Pruska, była historycznie związana z Prusami Książęcymi i zamieszkana przez ludność mówiącą po litewsku, wyznania ewangelickiego.

W Olsztynku powstaną wierne kopie budynków charakterystycznych dla dziedzictwa kulturowego Małej Litwy.

Chodzi o to, by ocalić od zapomnienia unikalny historycznie niemiecko-litewski obszar kulturowy i jego dziedzictwo. Obiekty te zostały przeniesione na dzisiejsze tereny Olsztynka w wyniku translokacji, która miała miejsce na przełomie lat 30. i 40. XX wieku, ponieważ pierwotnie wybudowano je w ogrodzie zoologicznym w Królewcu. Istniały przez kilka lat, przetrwały wojnę oraz najazd Armii Czerwonej w styczniu 1945 roku, natomiast nie przetrwały pożaru, który nastąpił po wojnie

– powiedziała dyrektor Muzeum Budownictwa Ludowego w Olsztynku Ewa Wrochna.

Dodała, że spośród 9 obiektów litewskich przeniesionych do Olsztynka, 4 spłonęły. 3 należały do zagrody rolnika, która składała się z 6 budynków. Najważniejszym obiektem zagrody rybaka była chałupa rybacka.

Te obiekty są dla nas niezwykle istotne, ponieważ pochodzą z pierwszego założenia muzeum. To nasze wspólne, europejskie dziedzictwo kulturowe

– podkreśliła Wrochna.

Projekt „Mała Litwa – Mazury. Lokalne dziedzictwo – transregionalna współpraca” Muzeum Budownictwa Ludowego w Olsztynku realizuje wspólnie z Litewskim Muzeum Etnograficznym w Rumszyszkach.

Z okazji 60-lecia placówki zaprezentujemy wyjątkowe atrakcje. W planach jest odbudowa stodoły osadnika bagiennego. Taki domek już istnieje, a dodatkowo będziemy rekonstruować i odbudowywać stodołę. Oprócz tego muzeum zakupiło jakiś czas temu 2 statki, które żeglowały po Zalewie Kurońskim. Zamierzamy je odrestaurować i udostępnić zwiedzającym

– zapowiedziała dyrektor litewskiego skansenu Gita Sapranauskaite.

Projekt ma także silny wymiar edukacyjny.

To bardzo potrzebna inwestycja. Mało kto z mieszkańców województwa wie, że tereny Małej Litwy historycznie znajdowały się także na obszarze Warmii i Mazur. Dlatego tak ważne jest, by o tym mówić i edukować, przede wszystkim młodych ludzi

– podkreśliła wicemarszałek województwa warmińsko-mazurskiego Katarzyna Sobiech.

Dziedzictwo kulturowe może być mostem łączącym regiony i ludzi ponad granicami

– dodała Maria Bąkowska z zarządu województwa.

To jedna z największych inwestycji w skansenie w Olsztynku w ostatnich latach. Cały projekt ma kosztować 1,5 miliona euro, z czego 1,2 miliona euro stanowi dofinansowanie unijne. Około 900 tysięcy euro trafi do placówki w Olsztynku. Zrekonstruowane obiekty zwiedzający mają zobaczyć w październiku 2027 roku.

Posłuchaj relacji Katarzyny Piaseckiej

Olsztynek – projekt Mała Litwa

00:00 / 00:00