Emocje zaczynają się w domu. Nowa kampania o zdrowiu psychicznym dzieci

Dlaczego dzieci coraz rzadziej mówią rodzicom o tym, co naprawdę je martwi? Eksperci alarmują, że brak rozmowy i uważności może mieć poważne konsekwencje dla zdrowia psychicznego młodych ludzi.

Jak rozmawiać z dziećmi, by chciały się otwierać i opowiadać o sprawach naprawdę dla nich ważnych? Z tej potrzeby zrodziła się akcja społeczna Ciężary Pozalekcyjne.

Badania Fundacji Mentalnie Równi pokazują, że 18 procent nastolatków niemal nigdy nie rozmawia z rodzicami o istotnych sprawach, a ponad 30 procent ma poczucie, że nie jest przez nich rozumianych. Kampania Ciężary Pozalekcyjne koncentruje się na profilaktyce zdrowia psychicznego dzieci i młodzieży, przypominając, że fundamentem ich dobrostanu są bliskie relacje z rodzicami, budowane poprzez uważną i szczerą rozmowę.

Marzena Affeldt z Fundacji Dziecko w Centrum podkreśla, że jedną z kluczowych ról rodzica jest odpowiadanie na potrzeby dziecka.

Gdy przychodzi na świat dziecko, zmienia się całe życie, bo ono jest całkowicie zależne od dorosłych. Ma swoje potrzeby, które, jeśli nie zostaną zaspokojone, będą miały konsekwencje dla jego rozwoju

– powiedziała.

Na znaczenie emocji i relacji zwraca uwagę także Leszek Dowgiałło z Centrum Edukacji i Rozwoju Progresownia. Podkreśla, że dla dobrostanu dziecka równie ważne są dom i szkoła, tymczasem relacja między nimi coraz częściej zanika.

W dobrostanie dziecka ważna jest zarówno szkoła, jak i dom. Widzę z obserwacji, że tracimy relację dom–szkoła. Tej relacji nie ma, co widać choćby po frekwencji na spotkaniach w szkołach. To także problemy natury komunikacyjnej. Gdybyśmy rozmawiali częściej i nie bali się mówić o emocjach, czym właśnie jest profilaktyka, minimalizowalibyśmy skutki pewnych trudności, bo dziecko szybciej przychodziłoby do nas z problemem

– przekazał.

Psychoterapeutka Marta Wysocka przypomina, że emocje, choć często dziś tłumione, są nieodłącznym elementem rozwoju.

Nie ma dobrych i złych emocji. Gdybyśmy nie czuli strachu, dawno byśmy zginęli. Podobnie ze złością, bez której nie pokonywalibyśmy przeszkód. Emocje są bardzo ważne i warto o nich mówić. Można powiedzieć: słuchaj, zezłościłem się, bo coś się wydarzyło, jestem dziś smutny i potrzebuję trochę czasu, czuję lęk, bo idę do nowej pracy. Dzięki temu dużo łatwiej nam funkcjonować

– dodała.

Eksperci są zgodni: najważniejszą osobą w życiu dziecka jest rodzic i to na nim spoczywa odpowiedzialność, także ta emocjonalna. Same pytania jednak nie wystarczą. Liczy się sposób prowadzenia rozmowy, umiejętność słuchania i gotowość do prawdziwego dialogu. Pytania powinny zachęcać do refleksji, a nie prowokować automatyczne odpowiedzi w stylu „dobrze” czy „ok”.

Klasyczne „jak było w szkole?” rzadko otwiera rozmowę. Znacznie więcej można usłyszeć, pytając: czego dziś dowiedziałeś się o sobie, co było dla ciebie zaskakujące albo co sprawiło ci radość.

Aby ułatwić rodzicom dialog z dziećmi, Fundacja Mentalnie Równi przygotowała bezpłatny poradnik „Rozmówki pozalekcyjne”, dostępny na stronie wypakujciężary.pl

Posłuchaj relacji Piotra Jaguszewskiego

Autor: P. Jaguszewski
Relacja: B. Świerkowska-Chromy