Minister nauki: robimy wszystko, żeby gonić średnią unijną w nakładach na badania
Marcin Kulasek Fot. M. Rutynowski
Walka o odpolitycznienie kluczowych agencji badawczych i finansowanie nauki w 2026 roku to główne tematy Porannych Pytań z Marcinem Kulaskiem, ministrem nauki i szkolnictwa wyższego. Gość Radia Olsztyn odniósł się do ostatnich aktów oskarżenia w sprawie NCBiR oraz zapowiedział dalszą walkę o zwiększenie nakładów na polską naukę.
W ubiegłym tygodniu prokuratura skierowała akt oskarżenia przeciwko 33 osobom w sprawie wyłudzeń w Narodowym Centrum Badań i Rozwoju. Według śledczych w latach 2022–2024 doszło do próby wyprowadzenia z instytucji ponad 40 milionów złotych. Minister Marcin Kulasek podkreślił, że obecne działania to efekt szeroko zakrojonego „sprzątania” po poprzedniej ekipie rządzącej, które objęło m.in. kilkadziesiąt zawiadomień do prokuratury.
Kluczowym punktem rozmowy była kwestia nowelizacji ustawy o NCBiR, którą zawetował prezydent Karol Nawrocki. Głowa państwa argumentowała swoją decyzję obawą o „upartyjnienie” instytucji. Minister stanowczo odrzucił te zarzuty.
Ta ustawa miała zabezpieczyć m.in. funkcjonowanie tych agencji, odpolitycznić je, a więc zupełnie odwrotnie niż mówi pan prezydent Nawrocki. Prezydent wykonuje polecenia, jak poprzednik z Nowogrodzkiej, po to, żeby zabezpieczyć kolesi, którzy siedzieli na stanowiskach
– stwierdził.
Szef resortu nauki odniósł się do kwestii finansowania Obserwatorium Astronomicznego Uniwersytetu Warszawskiego, którego naukowcy dokonali niedawno przełomowego odkrycia. Chodzi o istnienie planet swobodnych, czyli takich, które nie krążą wokół żadnej gwiazdy. Pracownicy obserwatorium skarżyli się na niepewność finansową. Minister uspokoił, że środki zostały przyznane, a resort pracuje nad systemowym zwiększeniem budżetu na badania i rozwój.
Marcin Kulasek zaznaczył, że resort nie ustaje w staraniach o dodatkowe fundusze, współpracując w tym celu z Ministerstwem Finansów oraz Ministerstwem Obrony Narodowej.
Nie jestem zadowolony z tego, co się udało i nie zasypiamy gruszek w popiele. Prawie pół miliarda złotych jeszcze do projektu tego budżetu na ten rok udało się dosypać. Pracujemy nad kolejnymi rzeczami
– przyznał.
Docelowym planem rządu jest dogonienie unijnej średniej wydatków na naukę, co ma bezpośredni wpływ na bezpieczeństwo i rozwój kraju.
Na koniec rozmowy Marcin Kulasek odniósł się do politycznych sporów, m.in. wewnątrz koalicji rządzącej, dotyczących zmian w Państwowej Inspekcji Pracy. Zapewnił, że rozmowy na ten temat trwają, a rząd dąży do wypracowania konsensusu w tej sprawie.
Posłuchaj rozmowy Andrzeja Piedziewicza
Redakcja: M. Rutynowski
