Warmia odzyskuje swój głos. Dekada ważnych zmian

Łukasz Ruch, popularyzator gwary warmińskiej. Fot. A. Minkiewicz-Zaremba

Wystarczyła dekada, by Warmia jako kraina i jej kultura stały się rozpoznawalne – uważają depozytariusze kultury warmińskiej. Na przełomie czerwca i lipca w Lidzbarku Warmińskim odbędą się imprezy związane z 10-leciem wpisania na listę niematerialnego dziedzictwa kultury gwary warmińskiej oraz 5-leciem wpisania na tę listę czepca warmińskiego.

Przed 10-laty na liście niematerialnego dziedzictwa kultury pojawił się pierwszy wpis z Warmii – gwara warmińska. Po pięciu latach na tę listę dodano wytwórstwo czepca warmińskiego.

Z powodu historii, jaką ma Warmia, nie należy się spodziewać kolejnych wpisów. Ciągłość przekazywania innych tradycji i obrzędów została brutalnie przerwana na Warmii przez II wojnę światową

– powiedziała regionalistka, która doprowadziła do wpisania na listę czepca warmińskiego, Izabela Treutle.

Po II wojnie światowej na Warmii i sąsiednich Mazurach nastąpiła niemal zupełna wymiana ludności – większość Warmiaków i Mazurów, którzy przeżyli wojnę wyjechało do Niemiec. Ci, którzy zostali, przez lata często ukrywali swoją kulturę, gwarę, by uniknąć szykan.

Mimo że 10 lat to niewiele, to uważam, że dla Warmii i warmińskości w tym czasie zadziało się bardzo dużo dobrego. Warmia stała się rozpoznawalna w wielu wymiarach, m.in. naukowym, turystycznym, czy medialnym

– ocenił depozytariusz gwary warmińskiej Łukasz Ruch.

Dzięki wpisaniu gwary i czepca na listę niematerialnego dziedzictwa kultury depozytariusze mają większe możliwości pozyskiwania pieniędzy na kursy zarówno nauki gwary, jak i wytwórstwa czepca. Miejsca na oba kursy rozchodzą się od lat w błyskawicznym tempie.

Depozytariusze obu wpisów postanowili uczcić dekadę intensywnego przywracania Warmii do powszechnej świadomości. – Na przełomie lipca i sierpnia w Lidzbarku Warmińskim odbędzie się szereg imprez, spotkań i warsztatów związanych z oboma wpisami – zapowiedziała Treutle.

Jednym z zaplanowanych działań jest odsłonięcie na kamienicy muralu nawiązującego estetyką do czepca warmińskiego. Zaplanowano też konferencję i wystawę poświęconą dziedzictwu niematerialnemu, warsztaty dla dzieci i koncert zespołu Dagadana. – Musimy dbać o kulturę Warmii i przekazywać ją następnym pokoleniom – podkreślili Treutle i Ruch.

Źródło: PAP (jwo/aszw)
Redakcja: Ł. Sadlak