Katedra św. Jakuba odzyskuje blask. Konserwatorzy odkrywają średniowieczne detale
W Centrum św. Jakuba i Muzeum Archidiecezji Warmińskiej w Olsztynie odbyła się sesja naukowa oraz wernisaż wystawy poświęconej ostatnim pracom konserwatorskim prowadzonym w olsztyńskiej katedrze. Jednym z najważniejszych odkryć była seria unikalnych gotyckich główek ceramicznych – dekoracyjnych wsporników sklepień, pochodzących prawdopodobnie z około 1550 roku.
To właśnie to znalezisko stało się inspiracją do głębszego przyjrzenia się historii oraz symbolice katedry św. Jakuba.
Mnie to bardzo cieszy, że właśnie używając takiego detalu, możemy wprowadzić w całość i pokazać zamysł, jaki był dla nadania świetności i tego teologicznego wyrazu świątyni. To jest okazja, by coś więcej powiedzieć na temat samej historii świątyni, na temat samego przebiegu konserwacji. To też są rzeczy, z którymi nie wszyscy jesteśmy dobrze zapoznani – na czym to polega, cała trudność, całe wyzwanie, jakie przed tym stoi
– mówił arcybiskup metropolita warmiński Józef Górzyński.
Prace konserwatorskie rozpoczęto w ubiegłym roku. Ich zakres był szeroki i dotyczył niemal całego wnętrza świątyni.
Przede wszystkim to nie przeze mnie, a przez cały zespół złożony z wielu konserwatorów i ich pomocników, pod przewodnictwem Katarzyny Polak i ze mną jako kierownikiem całego projektu, przeprowadziliśmy kompleksowe prace wnętrz katedry. Dotyczyły one zarówno posadzek, ścian ceglanych, sklepień, a także właśnie ceramicznych wsporników sklepiennych w formie tych główek
– dodał Jakub Polak, konserwator zabytków.
Specjaliści podkreślają, że odnalezione elementy mają nie tylko wartość artystyczną i historyczną, ale także symboliczną – miały podkreślać rangę katedry jako duchowego centrum Warmii.
Zaczęła być budowana na przełomie XIV i XV wieku. To datowanie – pomimo daty 1315, która widnieje wewnątrz katedry – jest już potwierdzone badaniami dendrochronologicznymi, czyli badaniami drewna. Wtedy właśnie, na przełomie XIV i XV wieku, jak i w drugiej połowie XV wieku, powstała właściwie do końca XV wieku w takim kształcie zasadniczo, w jakim znamy ją dzisiaj, czyli z wysoką murowaną wieżą
– wyjaśniła dr Iwona Liżewska, kierownik olsztyńskiego oddziału Narodowego Instytutu Dziedzictwa.
Ostatecznie w katedrze odnaleziono blisko 40 ceramicznych główek, które po konserwacji przywrócono do dawnej świetności. Wystawę dokumentującą postęp prac można oglądać w Muzeum Archidiecezji Warmińskiej przy ul. Świętej Barbary w Olsztynie.
Posłuchaj wypowiedzi
Autor: F. Tomkiel
Redakcja: P. Jaguszewski






























